Kiriş Nedir? Çeşitleri Nelerdir?

Binalardaki yapısal elemanlardan biri olan kiriş ne amaçla kullanılıyor? Kiriş çeşitlerinin gerçek hayattaki uygulamalarının görünümleri nasıldır?

Kiriş, esas olarak bir açıklığı yatay olarak kapsayan ve kirişin eksenine yatay olarak uygulanan yüklere direnen bir yapısal elemandır.

Kiriş denilince akla genellikle binalar veya inşaat mühendisliği yapısal elemanları gelse de, aslında çok daha genel bir kullanımı vardır. Kiriş; gemiler, otomobil çerçeveleri, uçak bileşenleri, makine çerçeveleri ve diğer mekanik veya yapısal sistemlerin kullanıldığı birçok alanda benzer anlamları ifade etmek için kullanılır. Hangi amaçla kullanılacağına göre kirişler ahşap, betonarme, plastik, çelik veya diğer metallerden yapılabilir.

Kirişlere uzunlukları boyunca etkiyen yükler, kiriş tarafından taşınarak birleşim noktalarında kolonlara veya diğer destekleyici yapısal elemanlara aktarılırlar. Ve bu aktarılan yükler, kirişin destek noktalarında tepki kuvvetlerine neden olurlar. Kiriş üzerine etkiyen tüm kuvvetlerin toplamı, kiriş içinde kesme kuvvetleri ve bükülme-dönme momentleri üretirken, kirişin iç gerilmelerinin oluşumunu ve dönmeyi de tetiklerler.

Kiriş Çeşitleri Nelerdir

1. Basit Kiriş

Her iki ucunun da desteklere dayandığı, fakat dönmesi serbest olan kiriş türüdür. Bu tür kirişlerin bir ucunda sabitlenmiş destek ve diğer ucunda ise hareketli destek bulunur. Hareketli destek kirişin yatay hareketine izin verir. Basit kiriş, hem kesme gerilimine hem de eğilme momentine maruz kalır.

Kiriş Türleri - Basit Kiriş

2. Sürekli Kiriş

Sürekli kiriş, tüm uzunluğu boyunca ikiden fazla desteğe sahiptir. Desteklerden biri sabit, diğerleri hareketli olan doğru eksenli sistemlerdir. Genellikle, geçilmesi gereken mesafenin çok uzun olduğu beton köprülerde kullanılır.

Kiriş Türleri - Sürekli Kiriş

3. Konsol Kiriş

Bir ucu sabit, diğeri serbest olan yapı elemanına konsol kiriş denir. Bu kirişler, hem kesme gerilimi hem de eğilme momentine maruz kalan bir açıklık üzerinde yük taşır. Genellikle köprülerde kullanılan yaygın bir kiriş türüdür.

Kiriş Türleri - Konsol Kiriş

4. Çıkmalı Kiriş

Üzerinde en az iki destek bulunan ve bir veya iki ucunda çıkma bölümü olan kirişe çıkmalı kiriş denir. Bu kiriş, basit kiriş ile konsol kirişin birleşimidir. Çıkma bölümlerin altında herhangi bir destek olmaz.

Kiriş Türleri - Çıkmalı Kiriş

5. Sabit Kiriş

Bu kiriş türü, her iki uçtan sabitlenmiştir. Kirişin herhangi bir dikey hareketine ve dönmesine izin verilmez. Sadece kesme gerilimi altındadır ve moment üretmez.

Kiriş Türleri - Sabit Kiriş

Bu Yazılara da Göz Atmak İsteyebilirsin